Неге иттің саны қойдың санынан аз?!

Біреулер бір ғалымнан сұраған екен: «Ит бір тұғанда 7-8 күщік туса, ал қой кейде екі, бірақ көбінде бір қозы туады. Оған қоса күніге мыңдаған қой бауыздалып жатады. Соған қарамастан қой иттен көп. Мұның сыры неде?»,-деп. Сонда ғалым: «Міне, берекет деген осы!»,-деп жауап берген екен.

- Олай болса қойда береке болудың сырын айтсаңыз!

- Қой ерте жатып, ерте тұрады. Оның жатқан жерінен тұрған уақыты Хақ Тағаланың рахметі жауған стке дөп келеді. Ал ит болса түні бойы иесінің малын қорып, азанда ұйықтайды да нәтижеде Алла Тағаланың берекетінен мақұрым қалады.

Хақ Тағала «Зарият» сүресінің 20-21 аяттарында:

وَفِي الْأَرْضِ آيَاتٌ لِلْمُوقِنِينَ وَفِي أَنفُسِكُمْ أَفَلَا تُبْصِرُونَ

-«Нақ сенушілер үшін жер жүзінде Алла Тағаланың көптеген аяттары бар. Сол дәлелдер өз бойларыңда да бар. Соны көрмейсіңдер ме?»,-деген.

Расында да, бір ит пен қойдың өзінде ойланған адам үшін көптеген ғибрат бар.

Біріншіден: ит әр 2-3 айда күщік туса, қой жылына бір рет, кей жағдайда екі рет тауады. Оған қоса ит кемінде 2-3 күщік туса, қой көп жағдайда бір қозы туады.

Екіншіден: Корея, Қытай тәрізді итті жейтін кейбір мемлекеттер болмаса, адамзаттың басым көпшілігі итті азық етпейді. Ал қойды жемейтін қауым жоқ. Оған қоса, кейбір деректерге қарағанда, қазіргі уақытта жылына жержүзінде 550 млм. қой желінеді екен. Бұл – жыртқыштардың тісіне ілінбеген қой саны. Соған қарамастан қой саны ит санынан әлде қайда басым.

Таң мезгіліндегі Хақ Тағаланың берекеті мәселесіне келер болсақ, Әбу Дауд (рохматул-лаһи ғаләйһи) риуаят еткен хадисте Сахр Әл-Ғамиди (родиял-лаһу ғанһу) былай деген:

قالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم: الّلهُمّ بَارِكْ لأمّتِي في بُكُورِهَا، قالَ: وَكَانَ إِذَا بَعَثَ سَرِيَّةً أَوْ جَيْشاً بَعَثَهَا مِنْ أَوَّلِ النَّهَارِ، وَكَانَ صَخْرٌ رَجُلاً تَاجِراً، وَكَانَ يَبْعَثُ تِجَارَتَهُ مِنْ أَوَّلِ النَّهَارِ، فَأَثْرَى وَكَثُرَ مالُهُ

«Нәби (солләл-лаһу ғаләйһи уә салләм): «Уа Тәңірім! Үмметіме күннің бастапқы бөлігінде берекеңді нәсіп ете гөр»-деп дұға ететін. Сонымен қатар, Расулулла (солләл-лаһу ғаләйһи уә салләм) әскерді, не болмаса бір жамағатты бір жерге жіберетін болса, оларды күннің бастапқы бөлігінде жіберетін».

Сахр Әл-Ғамиди (родиял-лаһу ғанһу) саудамен айналысатын. Ол да затын саудаға азанымен шығарып, нәтижеде бай болып, дүниесі молайып кеткен болатын.

Осы айтылғанға дана қазақтың: «Ерте тұрған әйелдің – бір ісі артық. Ерте тұрған еркектің – ырысы артық»,-дегенінен өзге қосарымыз жоқ!

Толығырақ ...

Қағба ішіндегі долап

Әдетте, Қағбаның іші жуылып-тазаланған кезде долаптың үстіне ішінде хош иіс шығаратын заты бар ыдыс қойылады. Ал, долаптың ішінде Қағбаның дуалдарына жағылатын хош иісті заттар сақталады. Айта кету керек, Қағбаның іші райхан гүл суымен араласқан Зәмзам суымен жуылады. 

Уа, Тәңірім! Қағбаның ішін бір рет болса да жуу бағын нәсіп ете гөр! Әмин!

Толығырақ ...

Қағбаның ішіндегі үш ұстын

Үшеуі де қымбат ағаш түрлерінен жасалып, алтынмен әшекейленген. Қағбаның іш жағынан төрт дуалы мен төбесі жасыл матамен қапталған. Ілініп тұрған шамшырақ пен түрлі ыдыстар – Ислам дәірі бойы халифалар мен сұлтандардың Қағбаға берген сыйлары. 

Хақ Тағала баршамызға осыны көруімізді нәсіп етсін! Әмин!

Толығырақ ...

Пенде кәлиманы айтса...

عَن أبي هُرَيْرَةَ رضي الله عنه قالَ قالَ رَسُولُ الله صلى الله عليه وسلم: مَا قَالَ عَبْدٌ لاَ إلَهَ إِلاَّ اللهُ قَطٌّ مُخْلِصاً إِلاَّ فُتِحَتْ لَهُ أَبْوَابُ السَّمَاءِ حَتَّى تُفْضِيَ إِلَى الْعَرْشِ مَا اجْتَنَبَ الْكَبَائِرَ

«Пенде үлкен күнә істеуден сақтанған халде ықыласпен: «Лә иләһә илләл-лаһ»,-десе аспан есіктері оның сөзі аршыға жететіндей етіліп ашылады».

Хадистi Әбу Һурайрадан (родиял-лаһу ъанһу) Имам Тирмизи риуаят еттi.[1]

Түсініктеме: бұл хадис кәлиманың, яғни «лә иләһә илләл-лаһ» сөзін ықласпен айтудың артықшылығына меңзейді.

«Лә иләһә илләл-лаһ» – зікір, яғни құлшылықтың бір түрі. Аспан есіктері ашылуы құлшылықтың тез арада қабыл болуына меңзейді. Ал құлшылық лезде қабыл болудың бірден-бір шарты – үлкен күнә істеуден аулақ болу.

Имам Ат-Тойиби (рохматул-лаһи ғаләйһи) пенденің ықыласпен айтқан әрбір сөзі кідірместен, ол тіпті аршыдан да өтіп тікелей Хақ Тағалаға жететіні жайында айтқан.[2]

Негізі, үлкен күнәға қатысты хадистер баршылық. Мәселен, Имам Табарони Сәһл ибн Әби Хамсадан (родиял-лаһу ғанһу) риуаят еткен хадисте жеті түрлі үлкен жайында айтылса, Имам Бухари және Имам Муслим Әбу Бәкрадан (родиял-лаһу ғанһу) риуаят еткен хадисте үлкен күнәға Хақ Тағалаға серік қосу, ата-ананы күйіндіріп жылату және жалған куәлік жатыстырылған.[3]

Жалпы, ғалымдар ауыр күнәнің анықтамасына қатысты түрлі пікір айтқан. Саләфтардың кейбірі бұл мәселеге қатысты: «Төрт нәрсенің ақиқаты беймәлім: Құранда «ортаңғы намаз» дегені, Қадыр түнінің нақты уақыты, жұма күні дұға-тілек болатын мезгілі мен ауыр күнәлардың анықтамасы»,-десе, Имам Әл-Хүл`уәни: «Мұсылмандардың арасында сорақы есептелген, Хақ Тағала мен діннің құрметін аяқ асты еткен амалдың барлығы ауыр күнәға жатады»,-деген.

Ислам шариғатында «саләф» деп көбінесе Исламның бастапқы дәуірінде өмір сүрген, мысалы сахабаларды және табиғиндер мен атбағат-табиғиндерді айтады.

Табиғин – сахабалармен (родиял-лаһу ғанһум) жүздескен мұсылмандар.

Атбағат-табиғин – табиғиндердің көзін көрген буын.

Ибн Аббас (родиял-лаһу ғанһу) айтады: «Хақ Тағала жазасына тозақ оты мен азабын немесе лағынетін уәде еткен күнәнің барлығы ауыр күнәға жатады».[4]

Имам Әбүл-Хасан Әл-Уахиди айтады: «Шариғат амалдарды сипаттап, бірін үлкен, екіншісін кіші күнәға жатқызумен қатар, кейбір күнәнің анықтамасын жасырын еткен. Мұның мәнісі: пендені күнә атаулының барлығынан дерлік сақтандыру».[5]

Ауыр күнәнің саны мәселесіне келер болсақ, Имам Ибн Хажәр Әл-Һәйсәми өзінің «Әз-Зауәжиру ған Иғтирафил-Кәбәир» атты еңбегінде үлкен күнәнің 240 түрі жайында айтқан. Сонымен қатар ғалымдар: «Ауыр күнә түрлері мен саны белгілі санмен шектелмейді»,-деген. Мәселен, Ибн Аббас (родиял-лаһу ғанһу) ауыр күнә саны жайында сұралғанда: «Ауыр күнәнің саны – жетпіс»,-десе, бір риуаятта жеті жүзге жуық делінген.[6] 



[1]تحفة الأحوذي للمباركفوري، 48 - أحاديث شتى من أبواب الدعوات، 2033 - باب دعاء أم سلمة، الحديث رقم 3730

[2]تحفة الأحوذي للمباركفوري، 48 - أحاديث شتى من أبواب الدعوات، 2033 - باب دعاء أم سلمة، الحديث رقم 3730

[3]زيادة الجامع الصغير

[4]صحيح مسلم بشرح النووي

[5]الأدب المفرد

[6]صحيح مسلم بشرح النووي

Толығырақ ...

Кәлиманы қабыл ету

عن أبي بكر رضي الله عنه أن رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قال: مَنْ قَبِلَ مِنِّي الْكَلِمَةَ الَّتِي عَرَضْتُ عَلَى عَمِّي فَرَدَّهَا عَلَيَّ فَهِيَ لَهُ نَجَاةٌ

1 - Расулуллаһ (солләл-лаһу ъаләйһи уә салләм) айтады: «Мен әке жағымнан болған туысыма бір сөзді ұсынғанымда, ол оны қабыл етпеді. Кім сол сөзді қабыл етсе, сол сөз ол үшін тозақтан құтылу болады».

Хадистi Әбу Бәкрден (родиял-лаһу ъанһу) Имам Ахмад риуаят еттi.[1]

Түсініктеме: кезінде Пайғамбарымыз (солләл-лаһу ъаләйһи уә салләм) жантәсілім халде жатқан Әбу Толибке «лә иләһә илләл-лаһ» (Алла Тағаладан өзге тәңір жоқ) кәлимасын айтуды ұсынған болатын. Бұл хадисте сол оқиға жайында әңгімеленуде. Алайда, Әбу Толиб кәлиманы айтуын қаламастан имансыз көз жұмды.

Ойланатындай-ақ мәселе!

 


[1]‏مسند الإمام أحمد

Толығырақ ...

Банкрот пенде

Әбу Һурайра (родиял-лаһу ғанһу) айтады:

أَنَّ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: أَتَدْرُونَ مَا الْمُفْلِسُ؟ قَالُوا: الْمُفْلِسُ فِينَا مَنْ لاَ دِرْهَمَ لَهُ، وَلاَ مَتَاعَ، فَقَالَ: إِنَّ الْمُفْلِسَ مِنْ أُمَّتِي يَأْتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ بِصَلاَةٍ وَصِيَامٍ وَزَكَاةٍ وَيَأْتِي قَدْ شَتَمَ هَذَا وَقَذَفَ هَذَا وَأَكَلَ مَالَ هَذَا وَسَفَكَ دَمَ هَذَا وَضَرَبَ هَذَا فَيُعْطَى هَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ وَهَذَا مِنْ حَسَنَاتِهِ فَإِنْ فَنِيَتْ حَسَنَاتُهُ قَبْلَ أَنْ يُقْضَى مَا عَلَيْهِ أُخِذَ مِنْ خَطَايَاهُمْ فَطُرِحَتْ عَلَيْهِ ثُمَّ طُرِحَ فِي النَّارِ

«Расулуллаһ (солләл-лаһу ғаләйһи уә салләм): «Зиянға ұшырап, дәрменсiз болған кiм екенiн бiлесiңдер ме?»-деп сұрағанда, адамдар: «Бiздiң арамыздағы шығынға ұшырап, дәрменсiз болған ол ақшасы мен дүниесi болмаған адам»-деп жауап бердi.

- Менiң үмметiмнен зиянға ұшырап, дәрменсiз болған, ол Қиямет күнi намаз, ораза және зекетiмен келген адам. Сонымен қатар ол бiреудi сөксе, екiншiсiн қаралаған. Бiреудiң малын жеп, екiншiнiң қанын төккен. Тағы бiреуге қол көтерген. Жасаған зұлымдығы себебiнен оларға оның сауабы берiледi. сауабы iстеген зұлымдығының ақысын өтей алмайтын болса, сауабы бiткеннен кейiн, оған зұлымдыққа ұшырағандардың қателерi берiледi. Сөйтiп соңында тозаққа тасталады». (Муслим)

…намаз, ораза, зекетiмен келгеняғни, оқыған намаздың, ұстаған оразаның және берген зекеттiң сауабымен келген. Бұл хадис қазылық пен басшылықты адал атқармағандарға да қатысты. 

Алла Тағала Қияметте борышкер (банкрот) болудан сақтасын! Әмин!

Толығырақ ...