Ражәб – қасиетті айдың бірі

Алла Тағала «Тәуба» сүресінің 36-аятында айдың саны – 12, соның ішінде төрт ай қасиетті екені жайында айтқан. Ол: ражәб, зүл-қағда, зүл-хижжә және мухаррам айлары.

Бұл айлар қасиетті болудың мәні: Хақ Тағала бұл айларда адам өлтіруге тыйым салған.

Келесі мәселе: ай қасиетті деп аталса, мұсылман оны қалай ұлықтауы тиіс?

Басты мәселеде, ерекше көп құлшылық етумен, Алла Тағалаға бойсұнуда ықыласты және ыждһатты болып, арам атаулыдан барынша аулақ болумен. Осының бәрін ауызбен айтқанда «тақуалық, кемел имандылық» деп айтады.

Толығырақ ...

Хақ Тағалаға ерекше жақын адамдар

Әнас (родиял-лаһу ғанһу) айтады: «Расулуллаһ (солләл-лаһу ғаләйһи уә салләм): «Адамдардың ішінде Алла Тағалаға жақын адамдар бар»,-дегенде, сахабалар (родиял-лаһу ғанһу): «Уа, Расулуллаһ! Олар кім?»,-деп сұрады.

- Ол – Құран адамдары. Міне, солар – Хақ Тағалаға жақын, әрі ерекше адамдар». (Әл-Хаким)

Жер бетінде адамдар арасанда беймәлім, көкте белгілі пенделер бар. Хақ Тағаланың назарында олардың өлшемі тақуалық. Алла Тағала солардың қатарында болуымызды нәсіп етсін! Әмин!

Толығырақ ...

БӨКЕН БИДІҢ БАЛАДАН ЖЕҢІЛУІ

Есентемір Бөкен би он екі ата Байұлының аға биі атанған елге қадірлі, беделді кісі болыпты. «Жылқының үстінің желі бар – желіктірер, сауық-сайранға еліктірер»,-деп арғымақ ат, тайпалған жорға мінбепті.

Желмая мініп желетін, Жерұйықтан үміт күткен Асанқайғының заманы келмеске кеткелі қашан?! Қазақтан бақыт қайтып, кәпірдің кәрін көрген, қорлық-қуғынның дәмін көрген заман. Сол себепті болар Бөкен бидің көк өгіз мініп ел шаруасын атқаруы. Қамытқа мойыны мықты, терісі қалың, адымы қысқа өгіз – сол кездегі қарапайым қазақ тіршілігінің символы іспетті.

Сол Бөкен би бір ауылға келіп түстеніп, енді аттанайын десе өгізін таба алмай қалыпты. Ауыл шетіндегі қозы бағып жүрген баладан:

– Шырағым, көк өгіз көзіңе түспеді ме? – деп сұрапты.

– Ата, он екі атаның матауын білгенде бір өгіздің тұсауын білмегеніңіз бе? – деген екен сонда әлгі бала.

«Бір сөзден жеңілген жерім осы»,-дейді екен жарықтық Бөкен би.

Құттымұрат қарияның әңгімесі

Толығырақ ...

Ражәб айы басталды

Құдай қаласа, ражәб айы басталды.

Қазақта бұл айдың атауы «ережеп, режеп» ретінде қалыптасқан.

Ражәб – һижри жылсанағының қасиетті айларының бірі.

Қасиетті айларға зүл-қағда, зүл-хижжә, мухаррам және ражәб айлары жатады әрі осы төрт айдың ішінде зүл-хижжә жыл соңы болса, мухаррам – жыл басы болып есептеледі. Бұл жайында «Тәуба» сүресінің 36-аятында айтылған.

Бұл төрт ай қасиетті болудың мәні – бұл айларда адам өлтіруге, қантөгіске тыйым салынуында. Бұл жайында «Бақара» сүресінің 217-аятында айтылған.

Ражәб айына келер болсақ, бұл арабтар бұл айды сонау жәһилийа дуірінде-ақ, мәселен пұттарға малды құрбандыққа шалумен қастерлеген. Ислам осы тәрізді әдеттерге тыйым салып, Құран аяттарына сай ражәб айын құрметеуді бұйырды.

Ражәб айында арнайы құлшылық орындауға қатысты сенімді дерек жоқ. Рағайып түнін атап өтудің өзі 12 ғасырдан басталғаны мәлім. Сахабалар, табиғин және атбаға-табиғиндердің заманында мұндай жағдай болмаған.

Ражәб айының белгілі күнінде ораза ұстауға қатысты да нақты, сенімді дерек, яғни аят пен хадис жоқ. Хадис болғанымен, оның баршасы тым әлсіз. Осы себептен «ражәб айының пәленше күні ораза ұстау керек» деген бірде-бір ғалым жоқ.

Жалпы, ражәб айына қатысты тиіп-қашты әңгімеден сақ болған жөн! Нақты айтар болсақ, «ражәбтың пәленше күні ораза ұстаса, былай болады» деген сөздерден. Ғалымдар ондай хадистердің басым көпшілігі тоқыма, яғни жалған екенін дәлелдеген.

Пенде ражәб айын қалайша құрметтесе болады?

Бірінші мәселеде, көп құлшылық етумен. Ол зікір, намаз, ораза, садақа т.с.с. болуы мүмкін.

Екінші мәселеде, тақуалыққа ұмтылумен. Ал ражәб айын қасиетті ай ретінде қастерлеу тақуалыққа жатады. Бұл жайында Алла Тағала: «Ал кім Алла Тағаланың белгілерін құрметтесе, ол – жүректің тақуалығынан»,-деген. («Хәжж», 32 аят)

«Тақуалық» дегеніміз: күнәнің қандай түрінен болмасын, сақтану.

Толығырақ ...

Шіркін, пендешілік-ай!

Темір дәуір. 2010-жыл. Надандық үстемдік құрып тұрған кез. Екі халық дауласып жатыр.

Моңғолдар: -Шыңғыс хан біздің даңқты ұлы ханымыз, Моңғол мемлекетінің іргесін қалаған ұлы көсеміміз,-десе қазақтар:

-Жоқ, Шыңғыс хан моңғол емес қазақ, біздің данышпан бабамыз,-деп ешкімге есе бермейді дейді.

Алтын дәуір. 2025-жыл. Парасаттылық салтанат құрған шақ. Екі халық тағы да дауласып жатыр: Моңғолдар:

-Шыңғыс хан моңғол емес, қазақ болған. Данышпан бабаларыңды алыңдар, дәлелдерің де жеткілікті екен,-десе қазақтар:

-Жоқ, Шыңғыс хан қазақ емес моңғол, біздің азаматтар қателескен, өздерің ала беріңдер, бізге ондай жауыз адам керек емес,-деп азар да безер болады дейді.

Шіркін, пендешілік-ай десеңші!

Толығырақ ...

Ібіліс жер бетіне түскенде...

Ібіліс жер бетіне түскенде,Алла Тағаладан былай деп сұрады:

– Йа Раб, мені қуып жерге түсірдің. Менің мұнда үйім жоқ.

– Үйің – моншалар болады.

– Қай жерде жиналамын?

– Көшелер мен базарларда.

– Тамағым не болады?

– Бисмиллаһсыз желінген нәрселер.

– Ішетін нәрсем не?

– Арақ-шараптар (Спиртті ішімдіктер).

– Азаным не болады?

– Музыкалық аспаптар.

– Кітабым не? Не оқимын?

– Әдепсіз (ұятсыз) өлеңдер.

– Менің хадистерім не?

– Өтірік сөздер.

– Тұзағым мен қақпаным не?

– Жаман әйелдер.

– Төсектес досым кім болады?

– Бисмиллаһсыз төсекке жататындар мен маскүнемдер.

– Сапарлас досым кім болады?

– Жолға шығарда Менің разылығыма қауышу үшін емес, өз нәпісінің қалауларымен жүретіндердің сапардағы досы боласың.

– Көмекшілерім мен елшілерім кім?

– Бидғатшылар сенің көмекшілерің, сиқыршылар сенің елшілерің.

– Бауырларым кім?

– Мүлкін ысырап ететіндер және жаман жолда жұмсайтындар сенің достарың болады.

Еркебұлан Отарханұлы

Толығырақ ...